{"id":5155,"date":"2026-07-09T11:45:47","date_gmt":"2026-07-09T11:45:47","guid":{"rendered":"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/?page_id=5155"},"modified":"2026-07-09T12:02:53","modified_gmt":"2026-07-09T12:02:53","slug":"les-gestes-qui-restent","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/?page_id=5155","title":{"rendered":"Les gestes qui restent"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"5155\" class=\"elementor elementor-5155\">\n\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-64127105 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"64127105\" data-element_type=\"section\" data-e-type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-5e8a61fb\" data-id=\"5e8a61fb\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-16c591e0 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"16c591e0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n<p class=\"has-text-align-center has-large-font-size wp-block-paragraph\"><strong>Les gestes qui restent<\/strong><\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c0 Ham et dans les communes voisines de la Somme, les traces du monde ouvrier et agricole traversent encore les paysages et les vies quotidiennes. Derri\u00e8re les fa\u00e7ades des anciennes cit\u00e9s ouvri\u00e8res, dans les jardins mara\u00eechers des Hardines, les ateliers de m\u00e9tallurgie ou les pierres de l\u2019\u00e9glise abbaye restaur\u00e9es par de jeunes apprentis, des femmes et des hommes continuent de faire vivre des savoir-faire h\u00e9rit\u00e9s d\u2019autres g\u00e9n\u00e9rations.<br \/>Pendant plusieurs mois, j\u2019ai photographi\u00e9 d\u2019anciens ouvriers de la sucrerie d\u2019\u00c9ppeville \u2014 autrefois l\u2019une des plus grandes d\u2019Europe \u2014, des imprimeurs, des mara\u00eechers, des formateurs et des apprentis. Tous portent une m\u00e9moire du travail, mais surtout une mani\u00e8re de transmettre : un geste, une posture, un outil, une histoire familiale, une relation au territoire.<br \/>Cette s\u00e9rie ne cherche pas \u00e0 raconter un monde disparu avec nostalgie. Elle s\u2019int\u00e9resse plut\u00f4t \u00e0 ce qui persiste : des gestes r\u00e9p\u00e9t\u00e9s, des lieux habit\u00e9s, des objets conserv\u00e9s, des regards tourn\u00e9s vers ceux qui apprennent aujourd\u2019hui. Entre portraits, paysages et fragments du quotidien, ces photographies dessinent le portrait d\u2019un territoire o\u00f9 la transmission continue d\u2019exister malgr\u00e9 les fermetures d\u2019usines et les transformations du monde du travail.<br \/>Dans cette circulation entre g\u00e9n\u00e9rations, le patrimoine ouvrier n\u2019appara\u00eet plus comme une m\u00e9moire fig\u00e9e, mais comme une pr\u00e9sence encore vivante.<\/p>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Un travail, fruit d&rsquo;une r\u00e9sidence photographique dans la ville de Ham (Somme)<\/p>\n<div class=\"n2-section-smartslider fitvidsignore  n2_clear\" data-ssid=\"51\" tabindex=\"0\" role=\"region\" aria-label=\"Slider\"><div id=\"n2-ss-51-align\" class=\"n2-ss-align\"><div class=\"n2-padding\"><div id=\"n2-ss-51\" data-creator=\"Smart Slider 3\" data-responsive=\"auto\" class=\"n2-ss-slider n2-ow n2-has-hover n2notransition  \">\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n<div class=\"n2-ss-slider-wrapper-outside\" style=\"grid-template-rows:1fr auto\"><div class=\"n2-ss-slider-wrapper-inside\">\n        <div class=\"n2-ss-slider-1 n2_ss__touch_element n2-ow\">\n            <div class=\"n2-ss-slider-2 n2-ow\">\n                                                <div class=\"n2-ss-slider-3 n2-ow\">\n\n                    <div class=\"n2-ss-slide-backgrounds n2-ow-all\"><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"1\" data-mode=\"fill\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/bd3268a1b8ddd50d603f3b04f7ec2233\/Ham-01.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"2\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/069a75ef34601092bdc8fb5c5c63f538\/Ham-02.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"3\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/9f0b99c64ad6e77c08a4c458e9c5f4f8\/Ham-03.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"4\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/5bc8538fcdff2e5edd24845bb866dadd\/Ham-04.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"5\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/b1ab90fc1271c42db28b63b9f8beff0f\/Ham-05.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"6\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/2f45e976004e118a1e1629aae3fede07\/Ham-06.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"7\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/07cfa91dbe57edeb6012c0bc74d353d9\/Ham-07.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"8\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/bf805a2db25bca8f7374333be9b12522\/Ham-08.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"9\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/01476e069034b41ad2b7933587dcbc4f\/Ham-09.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"10\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/f90ccb864c24ce991258ad67d1709580\/Ham-10.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"11\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/0f23baffc297b3893c20ec5c2b23874a\/Ham-11.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"12\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/5aa6ffef0301f50c7e29aa5d5e8bc3f2\/Ham-12.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"13\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/7f3f20f8fb20deebbeff23ae5b059d83\/Ham-13.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"14\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/c0e68bf6f8bca28642f63b0405ed3e5e\/Ham-14.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"15\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/1e286c7918ec217e8c83b3305128f763\/Ham-15.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"16\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/c9e03b37411f70aa58ee968991732cb4\/Ham-16.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"17\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/cf08e6b06cbf9b79ca29ba708889b1c3\/Ham-17.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"18\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/e9d7990a5c66ef0c8b2c9b92986f3fd3\/Ham-18.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"19\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/53df7d02caa4157eda48b15550152482\/Ham-19.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"20\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/3dd742048673246b3a7ab7f3eeacfc02\/Ham-20.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"21\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/23626671daff1ff0f0f7fd54bcd854a0\/Ham-21.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"22\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/f09cf6a2fff73a2f5d210c576f778d2d\/Ham-22.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"23\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/0eeac3a0f2b9f287b570656f444fe286\/Ham-23.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"24\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/27d9b82e9fc74d803d84f81f56700353\/Ham-24.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"25\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/421b88490ddf836625f735a7d96ce96d\/Ham-25.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"26\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/38b79498a6dfec9a54e3486ae54654f1\/Ham-26.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"27\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/c79097d7017a20a7f4cd2d92eba91dff\/Ham-27.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"28\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/c99f32f4a217497693bd3bdabaa70cd0\/Ham-28.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"29\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/f478f2d403552060080901033892330f\/Ham-29.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"30\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/792f4d0a3789c428ea5781106f1e491c\/Ham-30.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"31\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/24a07b107bb883e2759f451f0bfac450\/Ham-31.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"32\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/ef57de41eba183fc65a87ad5b6ffbb9b\/Ham-32.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"33\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/f044df6b22fff6f8fab26e3db19ba5f0\/Ham-33.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slide-background\" data-public-id=\"34\" data-mode=\"fill\" aria-hidden=\"true\"><div class=\"n2-ss-slide-background-image\" data-blur=\"0\" data-opacity=\"100\" data-x=\"50\" data-y=\"50\" data-alt=\"\" data-title=\"\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img decoding=\"async\" src=\"\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/854c6dcae27747699ccbf2892820fcfd\/Ham-34.jpg\" alt=\"\" title=\"\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><\/picture><\/div><div data-color=\"RGBA(255,255,255,0)\" style=\"background-color: RGBA(255,255,255,0);\" class=\"n2-ss-slide-background-color\"><\/div><\/div><\/div>                    <div class=\"n2-ss-slider-4 n2-ow\">\n                        <svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" viewBox=\"0 0 1800 1800\" data-related-device=\"desktopPortrait\" class=\"n2-ow n2-ss-preserve-size n2-ss-preserve-size--slider n2-ss-slide-limiter\"><\/svg><div data-first=\"1\" data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1162\" data-slide-public-id=\"1\" data-title=\"Ham-01\" data-description=\"Distillerie de la sucrerie d'Eppeville en bordure de Ham. Embl\u00e9matique de la reconstruction de la Haute-Somme \u00e0 la suite des destructions de la Premi\u00e8re Guerre mondiale, la sucrerie a \u00e9t\u00e9 la plus grande d'Europe. Elle a ferm\u00e9 ses portes en f\u00e9vrier 2020.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1162\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-01<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-fL0s8j2U0Pzt\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1161\" data-slide-public-id=\"2\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-02\" data-description=\"Locaux de l'ancienne imprimerie du Journal de Ham fond\u00e9 en 1866. L'imprimerie a cess\u00e9 d'imprimer fin mars 2000.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1161\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-02<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-g50ZRiLH2HFN\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1160\" data-slide-public-id=\"3\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-03\" data-description=\"Daniel Comon entre \u00e0 l'imprimerie du journal de Ham en 1954. Il a 15 ans. Il y restera quarante-cinq ans, jusqu'\u00e0 sa retraite en 1999.\nSon m\u00e9tier : la composition manuelle. \u00abJ'\u00e9tais typographe, un travail qui exige surtout de la patience, plus que de la force,  quand il faut composer lettre par lettre, surtout quand il faut lire les caract\u00e8res \u00e0 l'envers.&quot; La linotype, arriv\u00e9e plus tard, all\u00e8ge la t\u00e2che. \u00ab C'\u00e9tait un peu mieux quoi. \u00bb Mais reste pour lui un outil d'appoint, r\u00e9serv\u00e9 aux remplacements pendant les vacances : \u00ab Ce n'\u00e9tait pas mon m\u00e9tier. \u00bb\nForm\u00e9 lui-m\u00eame comme apprenti, il a ensuite transmis son savoir \u00e0 plusieurs g\u00e9n\u00e9rations de jeunes typographes, dont Guy Lardoux. \u00ab Je pense les avoir  bien form\u00e9 \u00bb, r\u00e9sume-t-il avec pudeur. Ils commen\u00e7aient toujours par le journal, avant d'aborder des travaux plus exigeants, les factures, les t\u00eates de lettre, les affiches illustr\u00e9es pour les f\u00eates locales.\nDe ces d\u00e9cennies pass\u00e9es \u00e0 composer des lettres de plomb, il retient surtout une chose : \u00ab C'\u00e9tait une bonne ambiance quand m\u00eame. \u00bb\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1160\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-03<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-AGXeOyQaSb6Z\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1159\" data-slide-public-id=\"4\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-04\" data-description=\"Une gal\u00e9e, une plaque d'impression avec ses blocs typographiques du dernier Journal de Ham datant du 31 mars 2000. La plaque p\u00e8se 80 kilos et devait \u00eatre descendue au rez-de-chauss\u00e9e par l'escalier jusqu'\u00e0 la presse.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1159\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-04<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-82SWEeFChF9a\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1158\" data-slide-public-id=\"5\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-05\" data-description=\"Guy Lardoux, a commenc\u00e9 \u00e0 l'imprimerie \u00e0 14 ans et demi en 1964 &quot;en sortant de l'\u00e9cole&quot; jusqu'en 1969 pour aller faire son service militaire. Il a \u00e9t\u00e9 l'apprenti de Daniel qui lui a appris \u00e0 composer, \u00e0 mettre en page. &quot;C'\u00e9tait parfois physique, surtout pour descendre la gal\u00e9e une fois par semaine. Mais il y avait une bonne ambiance et on rigolait bien.&quot; Il serait bien revenu apr\u00e8s son service militaire. M\u00eame s'il avoue que &quot;ce n'\u00e9tait pas (son) d\u00e9lire de travailler dans un truc enferm\u00e9 comme \u00e7a.&quot; Il sera finalement chauffeur-routier.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1158\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-05<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-hk25DgR35QGf\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1157\" data-slide-public-id=\"6\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-06\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1157\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-06<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-1I62rtLPcQWe\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1156\" data-slide-public-id=\"7\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-07\" data-description=\"Le Journal de Ham a \u00e9t\u00e9 fond\u00e9 en 1866 et est le plus ancien hebdomadaire picard. Son premier num\u00e9ro para\u00eet le 2 septembre 1866, avec le titre \u00ab \u00c9cho de l'industrie, du commerce et de l'agriculture \u00bb alors que la ville est \u00e0 l\u2019aube de la r\u00e9volution industrielle.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1156\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-07<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-wBesvomjKBno\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1155\" data-slide-public-id=\"8\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-08\" data-description=\"Une ancienne friche industrielle m\u00e9tallurgique centenaire. \u00c0 la fin du XIXe si\u00e8cle, avec l'arriv\u00e9e du chemin de fer, la ville s'est d\u00e9velopp\u00e9e gr\u00e2ce \u00e0 l'activit\u00e9 m\u00e9tallurgique (fonderie et construction m\u00e9canique). Mais dans les ann\u00e9es 1980, Ham est victime de la crise \u00e9conomique et subit le mouvement de d\u00e9sindustrialisation qui touche l'Europe de l'Ouest.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1155\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-08<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-SYI8a5MZUwgE\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1154\" data-slide-public-id=\"9\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-09\" data-description=\"Djego, en  1\u00e8re ann\u00e9e de CAP chaudronnerie et soudage \u00e0 l'Ecole Flamme. Comme la plupart de ses camarades, il ne connaissait rien des m\u00e9tiers de la chaudronnerie et de la m\u00e9tallurgie. Beaucoup de jeunes arrivent dans ces formations pour faire un m\u00e9tier manuel et rester dans la r\u00e9gion.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1154\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-09<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-Km1Y8sVTSago\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1153\" data-slide-public-id=\"10\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-10\" data-description=\"L'\u00e9cole Flamme est une \u00e9cole de production o\u00f9 les jeunes , cheville ouvri\u00e8re de la r\u00e9industrialisation dans un secteur en tension qui recherche d\u00e9sesp\u00e9r\u00e9ment de la main d\u2019\u0153uvre depuis plus de 10 ans.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1153\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-10<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-lGJBjFAXYxAm\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1152\" data-slide-public-id=\"11\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-11\" data-description=\"Marc Dos Santos, ma\u00eetre professionel  \u00e0 l'Ecole Flamme. Dans un m\u00e9tier qui repose \u00e9norm\u00e9ment sur des gestes pr\u00e9cis, cet ancien artisan chaudronnier a ressenti le besoin &quot;de transmettre  une exp\u00e9rience accumul\u00e9e sur des ann\u00e9es et un vrai tour de main difficile \u00e0 consigner dans un manuel.&quot; Le secteur de la chaudronnerie et de la m\u00e9tallurgie fait aussi face \u00e0 un manque chronique de main-d'\u0153uvre qualifi\u00e9e. &quot;Former la nouvelle g\u00e9n\u00e9ration, c'est aussi \u00e9viter de voir disparaitre le savoir-faire local.&quot;\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1152\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-11<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-piyWOkBOoHkD\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1151\" data-slide-public-id=\"12\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-12\" data-description=\"Atelier de m\u00e9tallerie au lyc\u00e9e professionnel Jean-Charles Peltier pr\u00e9parant au CAP et Bac Pro m\u00e9tallerie. Certains \u00e9l\u00e8ves ont eu la fiert\u00e9 d'y r\u00e9aliser des \u00e9l\u00e9ments de d\u00e9cor de la com\u00e9die musicale \u00ab Starmania \u00bb, jou\u00e9e \u00e0 Toronto.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1151\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-12<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-uOtKwjGrd9fk\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1150\" data-slide-public-id=\"13\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-13\" data-description=\"Laurie, en premi\u00e8re ann\u00e9e de CAP m\u00e9tallerie, r\u00e9alise la structure d'un banc public, le chef d'oeuvre de sa formation. Le m\u00e9tier reste tr\u00e8s masculin mais attire tout de m\u00eame quelques jeunes filles.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1150\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-13<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-JMN1r2Jfp1rH\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1149\" data-slide-public-id=\"14\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-14\" data-description=\"Cabine de thermolaquage de l'entreprise de tolerie Soptol.  L'entreprise embauche souvent des jeunes en formation \u00e0 l'issue de leur stage. Mais le secteur reste en tension malgr\u00e9 la forte demande. Beaucoup de jeunes n'ont jamais quitt\u00e9 la ville et ne veulent pas rejoindre les entreprises de la r\u00e9gion.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1149\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-14<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-TS70cTH4xZtA\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1148\" data-slide-public-id=\"15\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-15\" data-description=\"Th\u00e9o, en premi\u00e8re ann\u00e9e de CAP chaudronnerie, est en stage chez Soptol. Il avoue n'avoir jamais aim\u00e9 l'\u00e9cole qu'il a d\u00e9sert\u00e9 \u00e0 16 ans. &quot;Mon p\u00e8re me disait que j'\u00e9tais un manuel. J'ai essay\u00e9 la m\u00e9canique mais je n'ai pas aim\u00e9.&quot; R\u00e9parer n'\u00e9tait pas son truc. Et tombe sur la formation en chaudronnerie. Une r\u00e9v\u00e9lation. &quot;J'aime fa\u00e7onner, concevoir quelque chose de mes mains \u00e0 partir d'une simple plaque de t\u00f4le.&quot; Et prend conscience du travail bien fait. &quot;Quand on con\u00e7oit un garde-corps d'escalier ou une cuve pour des produits chimiques, la s\u00e9curit\u00e9 des gens est entre nos mains, c'est une responsabilit\u00e9.&quot; Et une fiert\u00e9.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1148\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-15<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-zGg9wePFFmLh\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1147\" data-slide-public-id=\"16\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-16\" data-description=\"L'\u00e9glise Notre-Dame de Ham, une ancienne abbatiale du XIIe si\u00e8cle ayant accueilli des chanoines.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1147\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-16<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-usNwgmsdpXpQ\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1146\" data-slide-public-id=\"17\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-17\" data-description=\"Lisa n'a jamais dout\u00e9 de sa vocation. \u00ab Depuis toute petite, j'ai toujours voulu faire quelque chose de manuel \u00bb, confie-t-elle. Le bureau, tr\u00e8s t\u00f4t, \u00e9tait exclu : elle se voyait \u00ab artiste \u00bb, sans savoir par quel m\u00e9tier passer.\nC'est sa m\u00e8re qui lui donne la cl\u00e9, en lui conseillant \u00ab d'associer l'art \u00e0 la mati\u00e8re \u00bb. Le hasard fait le reste : \u00ab Par hasard, dans ma vie, je suis tomb\u00e9e sur la taille de pierre. \u00bb La r\u00e9v\u00e9lation est imm\u00e9diate : \u00ab Un peu comme un coup de foudre, o\u00f9 je me suis dit que je vais faire \u00e7a toute ma vie. \u00bb\nCe qui l'anime aujourd'hui d\u00e9passe le geste technique. Elle se dit \u00ab fi\u00e8re de pouvoir continuer le travail des b\u00e2tisseurs \u00bb, elle qui a \u00ab toujours admir\u00e9 les \u00e9glises et les cath\u00e9drales \u00bb. Plus elle avance, plus la complexit\u00e9 de cet h\u00e9ritage la saisit : \u00ab Aujourd'hui, on est incapable de reconstruire ce qu'ils ont fait. \u00bb\nAucune filiation manuelle ne la pr\u00e9c\u00e8de, hormis ses grands-parents qui \u00e9taient souffleurs de verre. Elle d\u00e9couvre donc seule \u00ab ce monde-l\u00e0, du b\u00e2timent \u00bb.\nSur les compagnons, elle reste lucide : \u00ab Honn\u00eatement, je ne sais pas si je serais capable de faire les compagnons. \u00bb Son chemin est trac\u00e9 autrement : le bac professionnel, puis un BP-MH, \u00ab pour avoir le droit de travailler sur des monuments historiques \u00bb.\n\nElle se r\u00e9jouit enfin de voir \u00ab de plus en plus de filles dans le m\u00e9tier \u00bb \u2014 et conclut, simplement : \u00ab Franchement, c'est cool. \u00bb\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1146\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-17<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-Dz2KGliapwcT\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1145\" data-slide-public-id=\"18\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-18\" data-description=\"Des travaux de restauration de la toiture et de certaines pierres taill\u00e9es sont actuellement en cours.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1145\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-18<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-qaXV69KMUqew\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1144\" data-slide-public-id=\"19\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-19\" data-description=\"Th\u00e9ophile, tailleur de pierre, a suivi la formation des compagnons du Devoir. Il continue \u00e0 se former, tout en formant les autres. &quot;J'aime transmettre ce savoir-faire qui nous vient des grands b\u00e2tisseurs \u00e0 celles et ceux qui ont la passion de la pierre.&quot;\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1144\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-19<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-qJMPmiLJIjY7\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1143\" data-slide-public-id=\"20\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-20\" data-description=\"Cabanon dans les jardins mara\u00eechers des Hardines. Ces jardins, aux sols tourbeux et humides, s'\u00e9tendent sur 32 hectares et sont exploit\u00e9s depuis le Moyen-\u00c2ge. En 1906, les Hardines comptaient 82 mara\u00eechers professionnels qui vendaient leur production dans les commerces locaux et les march\u00e9s de la r\u00e9gion. En 1960, ils n'\u00e9taient plus que sept. Et un seul d\u00e9sormais.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1143\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-20<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-MJ5YfMOnXEZu\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1142\" data-slide-public-id=\"21\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-21\" data-description=\"Daniel Vermont poss\u00e8de plusieurs terrains dans les Hardines. Sa famille a v\u00e9cu du maraichage durant plusieurs g\u00e9n\u00e9rations. Lui jusqu'en 1975, avant d'aller travailler \u00e0 la sucrerie d'Eppeville. Il continue de cultiver une parcelle o\u00f9 il fait pouser notamment des poireaux. &quot;Garantis sans pesticide et les meilleurs de toute la r\u00e9gion ! assure-t-il. Pas comme ceux qu'on trouve dans les supermarch\u00e9s.&quot;\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1142\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-21<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-Cl89UF4jvDmg\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1141\" data-slide-public-id=\"22\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-22\" data-description=\"La voiture utilis\u00e9e par le p\u00e8re et le grand-p\u00e8re de Daniel Vermont pour aller vendre leur production une fois par semaine sur les march\u00e9s de Saint-Quentin et aux alentours.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1141\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-22<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-KCU9D679OMnI\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1140\" data-slide-public-id=\"23\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-23\" data-description=\"Les Hardines, bord\u00e9s par la Somme, sont drain\u00e9s par des \u00ab rivi\u00e8rettes \u00bb et des foss\u00e9s irriguant les terres.et sources d'une importante biodiversit\u00e9. Les joncs poussant dans ces foss\u00e9s servaient aux mara\u00eechers pour lier les bottes de l\u00e9gumes.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1140\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-23<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-AkE5OBFkrveb\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1139\" data-slide-public-id=\"24\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-24\" data-description=\"Archives de la famille Vermont. Photos du p\u00e8re et du grand-p\u00e8re de Daniel Vermont et leur cahier de ventes. Sur l'une des photos, la famille au pied du lavoir o\u00f9 les mara\u00eechers lavaient les l\u00e9gumes fraichement r\u00e9colt\u00e9s avant d'\u00eatre mis en cagettes.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1139\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-24<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-DWVxNHYpXI7K\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1138\" data-slide-public-id=\"25\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-25\" data-description=\"Friche de l'ancien port sucrier sur le canal de la Somme o\u00f9 d\u00e9chargeaient les p\u00e9niches leur cargaison de betteraves. La toute premi\u00e8re sucrerie date de 1828. D\u00e9truite lors de la Grande Guerre, elle est enti\u00e8rement reconstruite en 1920 dans le style Art d\u00e9co et repens\u00e9e en y associant tout un ensemble de logements pour le personnel de la sucrerie. Ferm\u00e9 en f\u00e9vrier 2020, le site industriel est vou\u00e9 \u00e0 \u00eatre enti\u00e8rement d\u00e9truit.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1138\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-25<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-vPZtmOrtYVI2\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1137\" data-slide-public-id=\"26\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-26\" data-description=\"Cit\u00e9 ouvri\u00e8re de la sucrerie d'Eppeville. Treize maisons datant de 1920, chacune divis\u00e9e en quatre logements mitoyens avec leur jardin. A l'origine, y logeaient les familles des cadres et des chefs de la sucrerie. Elles ont ensuite \u00e9t\u00e9 ouvertes aux agents de ma\u00eetrise, puis enfin lou\u00e9es au personnel. Cette  cit\u00e9-jardin a pris le nom de cit\u00e9 Germaine, rebaptis\u00e9e &quot;les blocs&quot; par ses habitants. Un mod\u00e8le d\u2019architecture mais aussi de vie.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1137\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-26<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-rOoGvluB3JcA\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1136\" data-slide-public-id=\"27\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-27\" data-description=\"Bruno Legrain a pass\u00e9 sa vie professionnelle dans l'orbite de la sucrerie. Trente-cinq ans \u00e0 l'imprimerie du site, o\u00f9 l'on fabriquait tous les emballages : \u00ab on faisait tous les emballages pour tout le monde \u00bb, dit-il, entre offset et flexo, \u00ab les trois morceaux, les doses, les dosettes \u00bb. Quand l'atelier ferme, il devient cariste dix ans durant : \u00ab ils m'ont demand\u00e9 si j'avais un permis cariste \u00bb.\nEntr\u00e9 en 1981, il n'a jamais \u00e9t\u00e9 du matin : \u00ab moi, je ne suis pas un matinal \u00bb, pr\u00e9f\u00e9rant encha\u00eener \u00ab nuit, apr\u00e8s-midi, nuit \u00bb. Il garde de l'imprimerie le souvenir d'un collectif soud\u00e9 : \u00ab on \u00e9tait \u00e0 part. Vraiment autonome. \u00bb Les d\u00e9cennies de rachats \u2014 italien, anglais, allemand \u2014 n'ont rien chang\u00e9 \u00e0 cette identit\u00e9 : \u00ab on a toujours fait partie de l'usine \u00bb.\nLa sucrerie, c'est aussi une histoire de famille. \u00ab Mon p\u00e8re travaillait \u00e0 la sucrerie \u00bb, d'abord \u00ab chef de cour \u00bb, puis en bureau. Sa m\u00e8re a fait une saison, ses tantes aussi : \u00ab pratiquement toute la famille travaillait l\u00e0-dedans \u00bb. Aujourd'hui retrait\u00e9 depuis sept ans, il partage son temps entre le jardin, la p\u00eache \u00e0 l'\u00e9tang d'Eppeville et le club de p\u00e9tanque dont il est secr\u00e9taire, bient\u00f4t vice-pr\u00e9sident : \u00ab on a une bonne \u00e9quipe. \u00bb\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1136\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-27<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-GOvZEWu1hvP8\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1135\" data-slide-public-id=\"28\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-28\" data-description=\"Bruno Legrain a achet\u00e9 son &quot;bloc&quot; au d\u00e9but des ann\u00e9es 1980. Ces logements, tous dispos\u00e9s de mani\u00e8re sym\u00e9trique, il en conna\u00eet l'histoire par c\u0153ur. Il raconte que les tout premiers logements ont \u00e9t\u00e9 b\u00e2tis avant l'usine elle-m\u00eame, \u00e0 une \u00e9poque o\u00f9 \u00ab il n'y a pas de route, c'\u00e9tait un chemin en terre \u00bb. Trois maisons \u00e0 l'origine : deux ont depuis disparu, une seule subsiste encore, face \u00e0 l'entr\u00e9e actuelle du site, \u00e0 c\u00f4t\u00e9 de l'ancien restaurant Le Bon Relais. \u00ab La maison-l\u00e0, c'est la maison-l\u00e0 qui a \u00e9t\u00e9 b\u00e2tie en premier, avant l'usine \u00bb, pr\u00e9cise-t-il. \u00ab Apr\u00e8s, ils ont attaqu\u00e9 les blocs. Et apr\u00e8s, ils ont attaqu\u00e9 l'usine. \u00bb\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1135\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-28<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-QW3a2r0B5TDb\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1134\" data-slide-public-id=\"29\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-29\" data-description=\"Il raconte avec tendresse son mariage, c\u00e9l\u00e9br\u00e9 en side-car : \u00ab on a d\u00e9marr\u00e9 du passage \u00e0 niveau \u00bb, sous les yeux d'une foule improvis\u00e9e \u2014 \u00ab on \u00e9tait au moins plus de 200 de la sucrerie \u00bb. Les m\u00e9dailles du travail, 25, 30, 40 ans, restent parmi ses seuls souvenirs conserv\u00e9s : \u00ab \u00e7a, c'est des souvenirs. \u00bb Toute une vie qu'il a fait tatouer en faisant un pari avec ses enfants.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1134\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-29<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-f0BPCdYRzgIT\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1133\" data-slide-public-id=\"30\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-30\" data-description=\"Alain Villemont a travaill\u00e9 \u00e0 l'imprimerie de la sucrerie de Ham de 1977 \u00e0 2016. Il y fabriquait tous les emballages du sucre (bo\u00eetes, dosettes, sucres envelopp\u00e9s, sachets). Titulaire d'un CAP de m\u00e9canique g\u00e9n\u00e9rale (tourneur-fraiseur), il a gravi les \u00e9chelons. &quot;J'ai d'abord \u00e9t\u00e9 charg\u00e9 de ramasser les d\u00e9coupes derri\u00e8re les machines, et je suis ensuite devenu conducteur de machine, puis responsable de machine, et enfin responsable de l'imprimerie.  Il pr\u00e9sente fi\u00e8rement des planches d'emballages. Certains sont devenus collector, comme ceux de la coupe du monde de foot de 1998.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1133\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-30<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-jSuW9Cm1KlGt\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1132\" data-slide-public-id=\"31\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-31\" data-description=\"Il a vu l'atelier \u00e9voluer, passant de petites machines de bobinage \u00e0 l'installation d'une grosse presse d'impression. L'imprimerie fournissait aussi les autres sites du groupe. Le travail \u00e9tait tr\u00e8s familial. Son p\u00e8re, un oncle, son beau-p\u00e8re et son \u00e9pouse comme laborantine saisonni\u00e8re y ont aussi travaill\u00e9. &quot;Au plus fort des campagnes, il y avait pr\u00e8s de 1000 travailleurs dont des saisonniers savoyards et bretons log\u00e9s sur place,&quot; se souvient-elle avec nostalgie. Mais avec le d\u00e9but de l'automatisation des machines dans les ann\u00e9es 1990, l'externalisation de certains secteurs vers d'autres prestataires et  l'absence d'investissement dans de nouvelles machines, l'usine s'est vid\u00e9e peu \u00e0 peu. Pour Sylvie Villemont, cette fermeture est comme &quot;une v\u00e9ritable douleur&quot;, ayant grandi dans cette usine o\u00f9 son p\u00e8re travaillait d\u00e9j\u00e0.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1132\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-31<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-HGzE9Tcng2rJ\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1131\" data-slide-public-id=\"32\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-32\" data-description=\"Sonia Comp\u00e8re a grandi \u00e0 \u00c9ppeville, dans une famille d\u00e9j\u00e0 li\u00e9e \u00e0 la sucrerie. &quot; Mon p\u00e8re y avait commenc\u00e9 comme coltineur, portant les sacs de sucre, avant de devenir chef des silos.&quot; C'est presque naturellement qu'elle y entre \u00e0 son tour, le 18 juin 1974, jour m\u00eame o\u00f9 elle termine son baccalaur\u00e9at \u00e0 Amiens. Le temps de prendre le train, et l'apr\u00e8s-midi m\u00eame, elle commence \u00e0 travailler comme ron\u00e9ographe \u00e0 l'imprimerie, charg\u00e9e de reproduire le magazine interne de l'entreprise, \u00ab Contact \u00bb. Puis enchaine des remplacements aux postes de secr\u00e9taire comptable, de travail \u00e0 la comptabilit\u00e9, puis \u00e0 la campagne betteravi\u00e8re comme calculatrice pendant la r\u00e9colte, avant de passer au conditionnement, au bureau des sucres. &quot;J'ai du patienter avant d'obtenir un poste \u00e0 l'ann\u00e9e, frein\u00e9e, par le fait que j'\u00e9tais une jeune femme susceptible d'avoir des enfants.&quot; Elle finit par int\u00e9grer durablement le service betteravier comme employ\u00e9e administrative : facturation, tourn\u00e9es, commandes aux fournisseurs.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1131\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-32<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-WMVdfGVYxBuB\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1130\" data-slide-public-id=\"33\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-33\" data-description=\"Sonia Comp\u00e8re restera quarante ans, jusqu'\u00e0 un accident vasculaire c\u00e9r\u00e9bral qui la contraint \u00e0 quitter son poste un an et demi plus t\u00f4t que pr\u00e9vu, le 30 juin 2014. Son mari, agent de r\u00e9gulation \u00e9lectricit\u00e9, a termin\u00e9 sa carri\u00e8re dans la m\u00eame entreprise. Il est d\u00e9c\u00e9d\u00e9 il y a 3 ans.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1130\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-33<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-71gU0mVynNzL\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div><div data-slide-duration=\"0\" data-id=\"1129\" data-slide-public-id=\"34\" aria-hidden=\"true\" data-title=\"Ham-34\" data-description=\"Depuis son d\u00e9part, Sonai Comp\u00e8re n'est jamais retourn\u00e9e sur son ancien lieu de travail, tout en restant en lien avec ses anciens coll\u00e8gues. Ses murs t\u00e9moignent de ce long parcours : dipl\u00f4mes, certificats de secouriste du travail et une collection de m\u00e9dailles du travail, de bronze \u00e0 vermeil, accumul\u00e9es au fil des d\u00e9cennies. Et la pendule de l'entreprise, offerte lors de son d\u00e9part.\" class=\"n2-ss-slide n2-ow  n2-ss-slide-1129\"><div role=\"note\" class=\"n2-ss-slide--focus\" tabindex=\"-1\">Ham-34<\/div><div class=\"n2-ss-layers-container n2-ss-slide-limiter n2-ow\"><div class=\"n2-ss-layer n2-ow n-uc-L8YIOTRHTu9L\" data-sstype=\"slide\" data-pm=\"default\"><\/div><\/div><\/div>                    <\/div>\n\n                                    <\/div>\n            <\/div>\n        <\/div>\n        <div class=\"n2-ss-slider-controls n2-ss-slider-controls-absolute-left-center\"><div style=\"--widget-offset:15px;\" class=\"n2-ss-widget nextend-arrow n2-ow-all nextend-arrow-previous  nextend-arrow-animated-fade\" id=\"n2-ss-51-arrow-previous\" role=\"button\" aria-label=\"previous arrow\" tabindex=\"0\"><img decoding=\"async\" width=\"32\" height=\"32\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMzIiIGhlaWdodD0iMzIiIHZpZXdCb3g9IjAgMCAzMiAzMiIgeG1sbnM9Imh0dHA6Ly93d3cudzMub3JnLzIwMDAvc3ZnIj4KICAgIDxwYXRoIGQ9Ik0xMS40MzMgMTUuOTkyTDIyLjY5IDUuNzEyYy4zOTMtLjM5LjM5My0xLjAzIDAtMS40Mi0uMzkzLS4zOS0xLjAzLS4zOS0xLjQyMyAwbC0xMS45OCAxMC45NGMtLjIxLjIxLS4zLjQ5LS4yODUuNzYtLjAxNS4yOC4wNzUuNTYuMjg0Ljc3bDExLjk4IDEwLjk0Yy4zOTMuMzkgMS4wMy4zOSAxLjQyNCAwIC4zOTMtLjQuMzkzLTEuMDMgMC0xLjQybC0xMS4yNTctMTAuMjkiCiAgICAgICAgICBmaWxsPSIjZmZmZmZmIiBvcGFjaXR5PSIwLjgiIGZpbGwtcnVsZT0iZXZlbm9kZCIvPgo8L3N2Zz4=\" alt=\"previous arrow\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slider-controls n2-ss-slider-controls-absolute-right-center\"><div style=\"--widget-offset:15px;\" class=\"n2-ss-widget nextend-arrow n2-ow-all nextend-arrow-next  nextend-arrow-animated-fade\" id=\"n2-ss-51-arrow-next\" role=\"button\" aria-label=\"next arrow\" tabindex=\"0\"><img decoding=\"async\" width=\"32\" height=\"32\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMzIiIGhlaWdodD0iMzIiIHZpZXdCb3g9IjAgMCAzMiAzMiIgeG1sbnM9Imh0dHA6Ly93d3cudzMub3JnLzIwMDAvc3ZnIj4KICAgIDxwYXRoIGQ9Ik0xMC43MjIgNC4yOTNjLS4zOTQtLjM5LTEuMDMyLS4zOS0xLjQyNyAwLS4zOTMuMzktLjM5MyAxLjAzIDAgMS40MmwxMS4yODMgMTAuMjgtMTEuMjgzIDEwLjI5Yy0uMzkzLjM5LS4zOTMgMS4wMiAwIDEuNDIuMzk1LjM5IDEuMDMzLjM5IDEuNDI3IDBsMTIuMDA3LTEwLjk0Yy4yMS0uMjEuMy0uNDkuMjg0LS43Ny4wMTQtLjI3LS4wNzYtLjU1LS4yODYtLjc2TDEwLjcyIDQuMjkzeiIKICAgICAgICAgIGZpbGw9IiNmZmZmZmYiIG9wYWNpdHk9IjAuOCIgZmlsbC1ydWxlPSJldmVub2RkIi8+Cjwvc3ZnPg==\" alt=\"next arrow\"><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slider-controls n2-ss-slider-controls-absolute-center-bottom\"><div class=\"n2-ss-widget nextend-bar nextend-bar-horizontal n2-ss-widget-hidden n2-ow-all\" style=\"text-align: left;width:100%;\"><div class=\"n2-style-c371bed12e94c3d9e638bf8bdeb281dd-simple \"><span class=\"n2-font-86860a54b7064aeda4451b2de9b363f3-simple \">&nbsp;<\/span><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"n2-ss-slider-controls n2-ss-slider-controls-below\"><div data-width-percent=\"100\" class=\"n2-ss-widget nextend-thumbnail nextend-thumbnail-default nextend-thumbnail-horizontal n2-ow-all\" style=\"width:100%;\" data-has-next=\"0\" data-has-previous=\"0\"><div class=\"nextend-thumbnail-inner n2-style-df32cb3742fdac43eb0251df7d67c185-simple \"><div class=\"nextend-thumbnail-scroller n2-align-content-start\" style=\"grid-template-rows:repeat(1, 1fr)\"><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"1\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-01\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-01\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/17906787c818f6a1a4be622c6a092b2c\/Ham-01.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"2\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-02\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-02\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/1b0e98895ed6a95b4134018b3ae76e02\/Ham-02.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"3\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-03\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-03\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/bdd814a9db96883dd5e80cae726d2a32\/Ham-03.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"4\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-04\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-04\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/e5d7d1a16c08fac363f5c298c9548f30\/Ham-04.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"5\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-05\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-05\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/fe14facbb81bd72f4b6a933582efca7e\/Ham-05.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"6\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-06\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-06\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/01e1751ff10aa9875675a927d360938a\/Ham-06.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"7\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-07\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-07\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/6dbc9d5a3130609a1ccedaa1e4a12b59\/Ham-07.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"8\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-08\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-08\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/ccea5d72061fe6b282fe564cbf0e31e4\/Ham-08.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"9\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-09\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-09\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/7e6b6de877e08ec3c03757b05d2db715\/Ham-09.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"10\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-10\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-10\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/a72e7185a23bb0ced63c3a4ca8e8185e\/Ham-10.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"11\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-11\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-11\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/485a8922210d71cf7f31483cd9255da7\/Ham-11.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"12\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-12\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-12\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/0dcdc6cefa5131c9ae6995285ae4db75\/Ham-12.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"13\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-13\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-13\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/f71ce20ac385e1d34da15c8c8222deca\/Ham-13.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"14\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-14\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-14\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/dbba338675b18709605590a3622dd6fa\/Ham-14.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"15\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-15\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-15\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/c8caa050d76bca20c60b9ea9316f1928\/Ham-15.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"16\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-16\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-16\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/59927f5dbf30bce1673ab6f4e4a1544c\/Ham-16.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"17\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-17\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-17\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/23471c054666f08cb2205e6c84e7556c\/Ham-17.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"18\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-18\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-18\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/58a1dc7231f5aaa6f81e3cff322588f3\/Ham-18.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"19\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-19\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-19\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/37373dcd0a00fb0d9897a08964e9aae8\/Ham-19.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"20\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-20\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-20\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/8ed0a13addb066acdb79c865cdfc4697\/Ham-20.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"21\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-21\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-21\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/29dd29709e0440fba2defa7d3ac9ab0f\/Ham-21.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"22\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-22\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-22\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/57fabbe0325879457a46bdc81cd39b77\/Ham-22.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"23\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-23\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-23\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/d9f8c3ce9fe74f4f210cd25efc4d3ddc\/Ham-23.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"24\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-24\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-24\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/02c796c53e422f09f78ba9f4911eda8b\/Ham-24.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"25\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-25\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-25\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/b3fb876f422da4300dde3d705296a54b\/Ham-25.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"26\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-26\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-26\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/f1947e7843cda6b03a5acaf4e4517214\/Ham-26.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"27\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-27\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-27\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/5e37627ced946f297971ce27c7ea8c67\/Ham-27.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"28\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-28\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-28\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/167ce0294b95d592b9720120254f6373\/Ham-28.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"29\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-29\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-29\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/d498c9231db653a3a4e9e93e4462067c\/Ham-29.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"30\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-30\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-30\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/4d5140a7ebd5e51a4fce7d2c78b5b806\/Ham-30.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"31\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-31\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-31\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/f64319d7c9299fc39694426b7094ac9c\/Ham-31.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"32\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-32\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-32\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/aaab3602a99c25ef4c0e6d5178e6c066\/Ham-32.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"33\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-33\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-33\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/463a1ab6197ca33837743c3100dfb09b\/Ham-33.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><div class=\"n2-thumbnail-dot n2-style-67eb3c604afd812b9014e8165a592b43-dot \" data-slide-public-id=\"34\" role=\"button\" aria-label=\"Ham-34\" tabindex=\"0\"><picture class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"Ham-34\" src=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/wp-content\/uploads\/slider\/cache\/fb0e35e3137c47e313f9e900836cb6ad\/Ham-34.jpg\" width=\"120\" height=\"80\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" \/><\/picture><\/div><\/div><\/div><div class=\"nextend-thumbnail-button nextend-thumbnail-previous\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"26\" height=\"26\" style=\"width:26px;transform:rotateZ(-90deg);\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMjYiIGhlaWdodD0iMjYiIHhtbG5zPSJodHRwOi8vd3d3LnczLm9yZy8yMDAwL3N2ZyI+CiAgICA8ZyBmaWxsPSJub25lIiBmaWxsLXJ1bGU9ImV2ZW5vZGQiPgogICAgICAgIDxjaXJjbGUgc3Ryb2tlPSIjZmZmIiBzdHJva2Utd2lkdGg9IjIiIG9wYWNpdHk9Ii41IiBmaWxsPSIjMDAwIiBjeD0iMTMiIGN5PSIxMyIgcj0iMTIiLz4KICAgICAgICA8cGF0aCBkPSJNMTMuNDM1IDkuMTc4Yy0uMTI2LS4xMjEtLjI3LS4xODItLjQzNi0uMTgyLS4xNjQgMC0uMzA2LjA2MS0uNDI4LjE4MmwtNC4zOCA0LjE3NWMtLjEyNi4xMjEtLjE4OC4yNjItLjE4OC40MjQgMCAuMTYxLjA2Mi4zMDIuMTg4LjQyM2wuNjUuNjIyYy4xMjYuMTIxLjI3My4xODIuNDQxLjE4Mi4xNyAwIC4zMTQtLjA2MS40MzYtLjE4MmwzLjMxNC0zLjE2MSAzLjI0OSAzLjE2MWMuMTI2LjEyMS4yNjkuMTgyLjQzMi4xODIuMTY0IDAgLjMwNy0uMDYxLjQzMy0uMTgybC42NjItLjYyMmMuMTI2LS4xMjEuMTg5LS4yNjIuMTg5LS40MjMgMC0uMTYyLS4wNjMtLjMwMy0uMTg5LS40MjRsLTQuMzczLTQuMTc1eiIKICAgICAgICAgICAgICBmaWxsPSIjZmZmIi8+CiAgICA8L2c+Cjwvc3ZnPg==\" alt=\"previous arrow\"><\/div><div class=\"nextend-thumbnail-button nextend-thumbnail-next\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"26\" height=\"26\" style=\"width:26px;transform:rotateZ(-90deg);\" loading=\"lazy\" class=\"skip-lazy jetpack-lazy-image\" data-skip-lazy=\"1\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciIHdpZHRoPSIyNiIgaGVpZ2h0PSIyNiI+CiAgICA8ZyBmaWxsPSJub25lIj4KICAgICAgICA8Y2lyY2xlIGN4PSIxMyIgY3k9IjEzIiByPSIxMiIgZmlsbD0iIzAwMCIgc3Ryb2tlPSIjZmZmIiBzdHJva2Utd2lkdGg9IjIiIG9wYWNpdHk9Ii41Ii8+CiAgICAgICAgPHBhdGggZmlsbD0iI2ZmZiIKICAgICAgICAgICAgICBkPSJNMTIuNTY1IDE2LjgyMmMuMTI2LjEyLjI3LjE4Mi40MzYuMTgyLjE2OCAwIC4zMS0uMDYuNDMtLjE4Mmw0LjM4LTQuMTc1Yy4xMjgtLjEyLjE5LS4yNjIuMTktLjQyNCAwLS4xNi0uMDYyLS4zMDItLjE5LS40MjNsLS42NS0uNjIyYy0uMTI1LS4xMi0uMjcyLS4xODItLjQ0LS4xODItLjE3IDAtLjMxNC4wNi0uNDM2LjE4MmwtMy4zMTQgMy4xNi0zLjI1LTMuMTZjLS4xMjYtLjEyLS4yNy0uMTgyLS40My0uMTgyLS4xNjYgMC0uMzEuMDYtLjQzNS4xODJsLS42NjIuNjIyYy0uMTI2LjEyLS4xOS4yNjItLjE5LjQyMyAwIC4xNjIuMDY0LjMwMy4xOS40MjRsNC4zNzMgNC4xNzV6Ii8+CiAgICA8L2c+Cjwvc3ZnPg==\" alt=\"next arrow\"><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><ss3-loader><\/ss3-loader><\/div><\/div><div class=\"n2_clear\"><\/div><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Les gestes qui restent \u00c0 Ham et dans les communes voisines de la Somme, les traces du monde ouvrier et agricole traversent encore les paysages et les vies quotidiennes. Derri\u00e8re les fa\u00e7ades des anciennes cit\u00e9s<span class=\"more-button\"><a href=\"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/?page_id=5155\" class=\"more-link\">Lire la suite<span class=\"screen-reader-text\">Les gestes qui restent<\/span><i class=\"fa fa-angle-right\" aria-hidden=\"true\"><\/i><\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_header_footer","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-5155","page","type-page","status-publish","hentry"],"jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/5155","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5155"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/5155\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5167,"href":"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/5155\/revisions\/5167"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/olivierdonnars.com\/fr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5155"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}